De Federal Communications Commission houdt de voorzittershamer in handen over de televisie-uitzendingen en trekt een harde grens over wat er in de ether kan worden gezegd. Concreet verbiedt het bureau taalgebruik of materiaal tussen 06.00 uur en 22.00 uur. die seksuele of uitscheidingsorganen of activiteiten afbeeldt op een manier die duidelijk aanstootgevend is volgens de hedendaagse gemeenschapsnormen. Maar hier is het addertje onder het gras: dit harde optreden is uitsluitend van toepassing op televisie-uitzendingen. Kabel- en internetstreamingplatforms opereren in een ander universum, volledig vrij van deze specifieke onfatsoenlijkheidsbeperkingen.
Zelfs als deze regels van kracht zijn, struikelen omroepkanalen er voortdurend over. Soms is het per ongeluk. Soms is het een doelbewuste grenzen opzoeken. De gevolgen zijn onvoorspelbaar. Sommige stations betalen zware boetes. Anderen zien dat de FCC haar schouders ophaalt en weigert sancties op te leggen.
Neem bijvoorbeeld Bono. In 2003 gebruikte de frontman van U2 het F-woord als versterker tijdens de Golden Globe Awards. Het beschreef geen seksuele daad. De FCC was het daar aanvankelijk mee eens en oordeelde dat Bono de regelgeving niet had overtreden omdat de context niet overeenkwam met het verbod. Toen kwam de tegenreactie. Janet Jackson’s beruchte optreden tijdens de rust van de Super Bowl in 2004 bracht het bureau op scherp. Onder druk van talloze klachten herzag de FCC haar standpunt tegen Bono. Ze oordeelden dat hij de regels had overtreden. Ze hebben hem nog steeds geen boete opgelegd.
Deze inconsistentie dwingt netwerken creatief te worden. Bij gebrek aan duidelijke richtlijnen begraven ze vaak godslastering in achtergrondgeluid, waarbij ze taxihoorns of gejuich van het publiek over de woorden heen leggen om technisch aan de letter van de wet te voldoen, terwijl ze toch de taal doorlaten.
Wat de zaken nog ingewikkelder maakte, veranderde het juridische landschap in 2012. Het Hooggerechtshof schrapte boetes wegens ‘vluchtige krachttermen of naaktheid’. Belangrijk is dat het Hof niet heeft verklaard dat dergelijk taalgebruik toelaatbaar is. Ze straften de FCC alleen maar omdat ze de omroeporganisaties niet naar behoren op de hoogte had gesteld van het feit dat hun normen waren aangescherpt. Het was een klap op de pols, geen groen licht.
Zonder nieuwe duidelijkheid van het bureau heerst er verwarring. Zoals Edward Wyatt, verslaggever van de New York Times, vroeg: als Cher op een live awardshow verschijnt, moeten ouders dan de oren van hun achtjarige bedekken, of kunnen ze erop vertrouwen dat de omroepen de onfatsoenlijke inhoud censureren?
Zelfregulering heeft de leemte niet gedicht. Initiatieven zoals de door Clear Channel voorgestelde ‘Commissie voor Verantwoorde Omroep’ hebben nooit aan populariteit gewonnen, vooral niet in de ongereguleerde kabelwereld. Omroepen hebben ook weinig prikkels om zichzelf te controleren. Als u wilt voorkomen dat u ongewenst taalgebruik op tv hoort, ligt de macht in uw handen. Controleer de kanaalblokkerings- en privacy-instellingen op uw DVR of kabelbox. De rest is een kwestie van toeval.
