Niccolò Piccinni was meer dan alleen een componist van de Napolitaanse school. Hij was een reus die met evenveel nauwkeurigheid een gevoel voor komedie en serieus drama kon overbrengen. Maar een eeuw na zijn dood heeft de geschiedenis hem tot een stekende voetnoot gemaakt, tot Glucks rivaal.
Piccinni werd in 1728 in Bari geboren en groeide op in Napels. Zijn vroege meesterwerk? La buona figliuola (1760). Dit werk, ook wel bekend als “La cecchina”, veranderde het spel. Het scenario is geschreven door Goldoni en is gebaseerd op de roman “Pamela” van Samuel Richardson. Dit is niet jouw typische komische “operafan”. Het combineert sentimentele en serieuze thema’s tot een flexibele muzikale structuur. Zie dit als een prototype dat Mozart later perfectioneerde.
Snel vooruit naar 1776. De Opera van Parijs is een kruitvat. Piccinni werd speciaal door de aanhangers van de Italiaanse stijl naar Frankrijk uitgenodigd om zich te verzetten tegen de hervormingen van Christoph Willibald Gluck. Dit is niet alleen een wervingsbeslissing. Dit is een oorlogsverklaring. Piccinni was opnieuw verwikkeld in de “Querre de Buffon”, een decennialang conflict tussen Italiaanse en Franse operagroepen.
Dit is waar het rommelig wordt. Piccinney bewonderde het werk van Gluck zelfs. Hij weigerde zijn aanhangers op te hitsen. Maar Parijs vond zijn diplomatie niet erg. Elke groep heeft een slechterik en een held nodig. Dus hebben ze het gecreëerd.
Deze concurrentie is giftig geworden. De werken van elke componist worden ontleed en ongunstig vergeleken met de werken van andere componisten. Hoewel hun doelen radicaal verschillend waren, zag het publiek hen als boksers in de ring. Piccinni hield vast aan de traditionele structuur van de kenmerkende aria en recitatief. Gluck was bezig het te ontmantelen voor de operahervorming.
De spanningen liepen hoog op toen hen werd gevraagd de opera “Iphigenie en Tauride” te componeren met hetzelfde mythische thema. Sarcasme? Glucks versie ging in première in 1779, en die van Piccinni kort daarna in 1781. Er was hem beloofd dat zijn versie als eerste zou worden uitgevoerd. Integendeel, het succes van Gluck overschaduwde hem.
Toen Gluck in 1779 Parijs verliet, probeerde Piccinni zijn werk voort te zetten. Maar de politieke wind is veranderd. De Franse Revolutie verspreidde zich over het hele land. In 1789 werd Piccinney ontheven van zijn taken aan de Royal Academy of Music. De revolutie geeft niets om operasterren.
Hij heeft vier jaar onder huisarrest gestaan, alleen maar omdat hij de neiging had om te schelden.
In 1798 kwam het pek terug naar Parijs. Hij wilde opnieuw creëren. Hij wil regisseren. Maar de politieke angst bleef bestaan en zijn gezondheidstoestand verslechterde. Hij kon zijn laatste buiging niet maken. Hij stierf in 1800 in Parijs en liet een erfenis na die vaak niet wordt bepaald door wie hij was, maar door wie hij was.
